Türkiye genelinde 19 Temmuz tarihi itibariyle sigara yasağının uygulamaya başlaması esnafları mağdur etti. Yasağın başlamasıyla müşteri kaybına uğrayan bazı kahvehaneler kapanma noktasına geldi.
Sigara yasağının uygulamaya başlaması kahveci esnafı mağdur etti. Kahvehaneler yasakla birlikte müşteri bulmakta zorlanırken, hem esnaflar hem de müşteriler yasağa tepki gösterdi. Kahvehane işletmecileri yasakla birlikte müşteri kalmadığını, kahvehanenin masrafını dahi çıkaramadıklarını, çalışanları çıkarmaya başladıklarını, evlerine ekmek götüremeyecek hale geldiklerini belirterek eğer çözüm bulunmasa işyerlerini kapatmak zorunda kalacaklarını söylediler. Esnaflar, kahvehanelerde sigara yasağı olduğu için müşterilerin kaldırımlarda sigara içtiğini, komşuların rahatsız olduğunu belirterek, kalıcı bir çözüm bulunmasını istedi.
Sigara yasağı ile ilgili açıklamalarda bulunan kahvehaneciler, “Esnafımız her zaman yasalara saygılıdır. Ancak bu şekilde olması çok yanlıştır. Bu uygulama Avrupa Birliği ülkelerinde dahi yoktur. Bu ülkelerde sigara yasağına karşı farklı alternatifler üretilmiştir. Örneğin bazı Avrupa Birliği ülkelerinde 80 metrekarenin altında bulunan yerlerde sigara içimi serbest, büyük yerlerde ise işyerine kabin yerleştirilerek bu yasağa çözüm bulunmuştur. En iyi sigara yasağı Türkiye’dedir. Ülkemizde de buna benzer çalışmalar yapılabilirdir. Eksik kahvehanelerin ruhsatları dondurulabilir yeni açılacak olan yerlerde sigara yasağı konulabilir. Kahvehanede yeni havalandırma sistemi şartı getirilebilir veya kabin konularak esnafın mağduriyeti giderilebilir. Esnaflar olarak sigara yasağına karşı değiliz. Ancak eğlence yerleri, kahvehanelerde insanlar eğlenmek için geliyor. Bu tür yerlerde sigara yasağının bu şeklide uygulanmasını doğru bulmuyoruz. Eğer sigara yasağı ile ilgili çözüm bulunacaksa o zaman tütün ekimini ve sigara üretimi yasaklansın.”dediler. “Kahvehaneler uygulamanın başladığı günden itibaren çok zor durumda ve sıkıntı içinde. Çalışanların işine son vererek kahvehaneleri kapatıp ruhsatları teslim etmek bile istiyorlar. Ancak bunun çözüm olacağının düşünmüyorum. Yetkililerin sigara yasağı konusunda biran önce çalışma başlatmasını ümit ediyoruz” diye konuştu.
“sigara yasağı işçi kaybına neden oluyor”
Muş’ta bulunan lokanta, kafe ve kahvehane sahipleri, sigara yasağının işlerini büyük oranda düşürdüğünü ve bu düşüş nedeniyle işçi çıkarmaya başladıklarını ifade etti. İşletme sahipleri, “Yaz ayları olması sebebiyle yasağın etkilerini tam anlamıyla gözlemleyemiyoruz. Önümüzdeki aylarda sigara yasağı, istihdamı ciddi olarak etkileyecek” dediler. Sigara yasağının mimari tanımlamalarla yapılmasının yanlış olduğunu ifade eden Muş’lu Esnaflar, “Çalışanlarımıza geçici olarak ücretsiz izin vermeye başladık. İşletmelerimizi ekonomik kriz koşullarında ayakta tutmaya çalışırken bu tarz uygulamalar yapılması bizi çok etkiliyor” dedi. “Bahçeli yerler ve bazı balkonlar daha avantajlı. Haksız rekabet ortamı oluşturuluyor. Yasak nedeniyle ekonomik anlamda kayıp yaşıyoruz. İşçi çıkartmasak bile boş duruyoruz” diye konuştu.
“Elimiz kolumuz bağlı”
Kontrollerin çok sıkı olduğuna dikkat çeken esnaflar ve kafe sahipleri, “İnsanlar kışa kadar bahçeli yerleri tercih edecekler. Elimiz kolumuz bağlı bir şekilde bekliyoruz. İşçi çıkarma gibi bir uygulama henüz olmadı ancak uzun vadede bu tip uygulamaların olacağını düşünüyoruz. Dükkânlarımıza gelenlerin sayısı 5’te bir oranında düştü. İşler azaldığı için işletme sahipleri de 4 değil 2 garsonla çalışmak zorunda kalacaklar.” İşlerde yüzde 70’e varan oranlarda düşüş olduğunu ifade eden Muş’lu Esnaflar, “Yasa, istihdamı çok etkiliyor. Personelimizin yarısını çıkaracağız. Ciroların da yüzde 30 oranında düşeceğini tahmin ediyoruz” dedi. İşçi çıkarmaya mecbur kaldıklarını ifade eden esnaflar, “Ciro artmıyorsa, masrafları kısmak zorundasınız. Yasanın sektör üzerinde derin yaralar açacağını düşünüyorum” diye konuştu. Günaydın Muş Gazetesi