Muş Mimarlar Odası Başkanı Emrullah Erol, Belediye Başkanı Feyat Asya ve Belediye Meclis üyelerine imar planı ve yüksek yapılaşma ile ilgili sunum yaptı.
Yüksek yapılaşmayı doğuran etkenleri sıralayan Erol: “Şehirlerde kullanılan sahaların azalması, buna paralel olarak kullanılacak arsa fiyatlarının baş döndürücü şekilde artması, yine bunun neticesi olarak da arsadan azami kazanç temin etmek hırs ve arzusu, teknik imkanların artması ve yüksek binaların yapımının artık zor olmaması, firmalar arasındaki rekabetin, firmaların kudretini, içinde çalıştıkları binalarla reklam etmek arzusu gelir” dedi. Biz yüksek binaları kategorilere ayırdıklarını belirten Erol şunları söyledi: “Birinci kategori: 8-12 kat arası binalardır.
Bugün teknolojinin gelişmesine paralel olarak kalfaların imal edebildikleri ve Türkiye’de en çok örneğini gördüğümüz binalardır. İkinci kategori aslında; 12-20 kat arası iken, biraz yukarılara çekerek 25 kata kadar zorlanabilen, 12-25 kat arası binalardır. Üçüncü kategori: 25 ile 50-55 kat sınırı arasındaki binalardır ki, bu binalar özel tedbirlerin alınmaya başlandığı yapı türleridir. Dördüncü kategorideki binalar 55-75 kat sınırı arasındaki binalardır. Beşinci kategori: Ve nihayet, 75 katın üzerindeki binalar, ‘süper gökdelen’ olarak adlandırılırlar. Kat adedi 70-110 arasında değişen bu binaların sayısı halen dünyada 10’u geçmemektedir” dedi. Yüksek yapıların, öncelikle Amerika’da daha sonra Avrupa ve uzak doğu ülkelerinde kendini gösterdiğini belirten Erol, “Amerika’daki yapılaşma, bir yükseklik savaşı şeklinde bir süreci yansıtmaktadır. 1960’larda başlayan yüksek yapıların üretiminin hızlanması sürecinden kısa bir süre sonra Türkiye’de de yüksek yapılar yapılmaya başlamıştır. Türkiye’de yüksek yapıların yapımına başlanmasının nedenlerinin başında, şirketlerin imaj yaratma arzusu, güç ve zenginlik göstergesi geldiği söylenmektedir.
İmar planlarında yüksek yapılar için belirlenmiş bölgeler ayrılmadığı için, Türkiye’de yüksek yapıların üretilmesi, mevcut planlara aykırı olarak, ayrıcalıklı imar hakları elde ederek, plan tadilatları yapılarak süregelmiştir.
Türkiye’nin şehir merkezleri genellikle eski yerleşimlerin yer aldığı bölgeler olduğundan, bu bölgelerde yapılan yüksek yapılar mevcut kent dokusu ile aykırı düşmekte, ayrıca trafik, enerji gibi alt yapı sorunları doğurmaktadır” dedi. Muş’ta 2013 yılında yapılan imar tadilatıyla zemin + 12 kat yüksek yapıların yapımına izin verilmiş olup yine tadilatla istenilen bölgede yüksek yapıların yapılmasının önünün açıldığını belirten Erol, “Yüksek binalar ayrık nizamda yapılmalı, ana yoldan binaya ulaşım yollarının genişliği en az 10 metre, alt geçitlerde serbest yükseklik en az 4.5 metre olacak şekilde seçilmelidir. Ayrık nizamda yapılması, hem yangının sirayeti bakımından ve hem de kolay müdahale edilebilmesi açısından önemlidir.
Kullanılabilir katlar alanı 800 m2 den ve kat adedi birden fazla olan umumi binalarda en az 1 adet asansör yapılması zorunludur. Ayrıca kat alanı 800 m2’den ve kat adedi 3’ten fazla olan umumi binalarla, 10 kat ve üstü binalarda daire sayısının 10 daireyi geçmesi halinde yukarıdaki esaslara uygun 2 adet olmak üzere binanın tipi, kullanım yoğunluğu ve ihtiyaçlarına göre belirlenecek sayıda asansör yapılması zorunludur. Bu asansörlerden en az bir tanesinin herhangi bir tehlike anında, arıza veya elektriklerin kesilmesi halinde zemin kata ulaşıp kapılarını açacak, yangına dayanıklı malzemeden yapılmış, şaft içinde, duman sızdırmaz nitelikte, kesintisiz bir güç kaynağından beslenecek şekilde tesis edilmesi gerekmektedir” dedi.
Yüksek yapıların yapılması için uygun zeminin ilkeler haline getirilmesi ve bunun gelişmesi için bir politikanın ortaya konması gerektiğini belirten Erol, “Yüksek yapı yapılaşması, onlara ayrıcalıklı imar hakları ve yoğunlukları kazandırmak yolu ile değil, zeminden küçülerek, hakkı olan yapı alanını yükselme şeklinde kullanarak, ama kendilerine bütüncül planda özel olarak ayrılmış bölgelerde olmalıdır.
Bu tutumun hem kent silueti açısından, hem de alt yapı sorunlarının doğmaması yönünden daha tutarlı olacaktır. Bütüncül planda yapılacak çalışmalar sonucu bazı bölgelerinin yüksek yapıya uygun olduğu doğrultusunda, bu bölgelerde yapılacak düzenleme ve alt yapı olanakları ile yapılaşma koşullarının da saptanarak, sağlıklı bir yapılaşma süreci oluşturulabileceği mümkün görünmektedir. Ancak bu durumda yüksek yapıların önünün açılması hem kentsel hem de planlama açısından bir çok soru işaretlerini doğurmaktadır” dedi.
Muş Ovası Gazetesi