Halk Sağlığı İl Müdürü Dr. Serdal Türkoğlu, insan sağlığını olumsuz etkileyen yanlış ilaç kullanımı konusunda farkındalık yaratmak amacıyla ilimizde yapılan anket sonuçlarını açıkladı.
Ülkemizde hatta tüm Dünya genelinde insan sağlığını olumsuz etkileyen bilinçsiz ilaç kullanımıyla ilgili tespitlerde bulunmak amacıyla yapılan çalışmalar kapsamında ilimiz genelinde yapılan ankette, pek de iç açıcı olmayan sonuçlara ulaşıldı. Konuyla ilgili açıklama yapan Halk Sağlığı İl Müdürü Dr. Serdal Türkoğlu ilk olarak: Tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de akılcı olmayan ilaç kullanımı halk sağlığını ciddi manada olumsuz yönde etkilemektedir. Bu bağlamda ülkemizde akılcı ilaç kullanımı programı yürütülmektedir. Bizler de ilimizde müdürlüğümüz koordinatörlüğünde akılcı ilaç kullanımı konusunda farkındalık oluşturacak çalışmalarımıza yön vermesi açısından, halkımızın akılcı ilaç kullanımına yönelik bilgi ve davranışlarının değerlendirilmesi amacıyla bir anket çalışması yaptık. Bu anket çalışmasını yaparken her ilçemizin nüfusunun yaklaşık yüzde birine olmak üzere, il nüfusunun yüzde birine anket uygulandı. Bu ankete çeşitli yaş gruplarından farklı eğitim düzeylerinden vatandaşlarımız katılmıştır ifadelerini kullandı. Vatandaşların yüzde 61.5i ilaçları buzdolabında saklıyor Anket sonuçlarında elde edilen istatistiki bilgilere değinen Türkoğlu, vatandaşların yüzde 61.5inin ilaçları buzdolabında sakladığını belirtti.
Vatandaşların yüzde 31.6sının ilaçları oda sıcaklığında, serin ve kuru yerde muhafaza ettiğini dile getiren Türkoğlu, yüzde 5.7lik kısmın ise ilaçları buzlukta veya derin dondurucuda muhafaza ettiğini açıkladı. İlaçların kullanma talimatlarına uygun olarak muhafaza edilmesi gerektiğine dikkat çeken Türkoğlu: Akılcı ilaç kullanımı hastalıkların tedavisinde, bireyin kendisine ve hastalığına özgü uygun ilacı, yeterli miktarda, yeterli sürede, doğru kullanım şekliyle, uygun maliyette almasıdır. Anket sorularına göz attığımızda; üzerinde saklama koşulları ile ilgili herhangi bir uyarı bulunmayan ilaçları nerede saklıyorsunuz? Ankete katılan vatandaşlarımızın % 61.5 i buzdolabında, % 31.6sı oda sıcaklığında, serin ve kuru bir yerde, %5.7si ise buzlukta, derin dondurucuda cevabını vermiştir. İlaçlar kullanma talimatlarında belirtildiği şekilde muhafaza edilmelidir aksi belirtilmedikçe doğrudan güneş ışığı almayan, serin ve kuru yerlerde saklanması önerilmektedir. Bazı ilaçlar (özellikle bazı göz, kulak, burun damlaları açıldıktan sonra belirli bir süre için kullanılabilir. Bu durum ilacınızın prospektüsünde veya kutusunun üzerinde belirtilmiş olmalıdır.
Eğer böyle bir durum var ise belirtilen süre sonunda kullanılmadan kalmış ilaç kullanılmamalı ve uygun şekilde imha edilmelidir şeklinde konuştu. Soğuk zincir ilaçlarının buzdolabında muhafaza edildiği yerinde önemli olduğunun altını çizen Türkoğlu: Ankete katılan vatandaşlarımızın % 65.7si buzdolabının kapağında, % 27.9u buzdolabının rafında, % 4.7si buzlukta veya derin dondurucuda cevabını vermiştir. Eğer ilacınızın ambalajında 2-8 derece arasında saklamanız gerekiyor yazıyorsa bu ilaçlarınızı soğuk ortam olan buzdolabında saklamanız gerekmektedir. Bu tip ilaçların eczaneden temini sırasında ilaçlarınızı taşırken bozulmasını önlemek amacıyla size bir buz aküsü eşliğinde teslim edilecektir. Burada en sık yapılan hata buz aküsü ile birlikte ilaçlarında buzdolabının buzluk ya da derin dondurucu bölmesine konulmasıdır. Buzdolabında saklanması gereken ilaçlar kesinlikle buzlukta saklanmamalı ve dondurulmamalıdır. Bu ilaçlarınızı buzdolabının soğutucu bölmesinde sakladığınızdan emin olun.
Eczaneden size verilmiş olan buz aküsünü buzdolabınızın buzluk ya da derin dondurucu bölmesinde saklayabilir, seyahat gibi nedenlerle ilacınızı yanınızda taşımak istediğinizde bu buz aküsünden faydalanabilirsiniz.
Eğer üzerinde soğukta saklamanız gerektiği yazmıyorsa ve eczacınız tarafından size böyle bir uyarıda bulunulmadıysa ilaçlarınızı kesinlikle buzdolabına koymayınız ifadelerini kullandı. Başkasına iyi gelen bir ilaç sizi hasta edebilir Türkoğlu konuşmasının devamında, toplum olarak en çok yapılan yanlışlardan birine dikkat çekti. Her tedavinin veya her ilacın herkese aynı etkide bulunmayacağına değinen Türkoğlu: Evde bulundurmuş olduğunuz ilaçları tekrar kullanmak istediğinizde kimden bilgi alırsınız? sorusuna şu yanıtı aldık. Ankete katılan vatandaşlarımızın % 58.i hekim, % 13.1i eczacı, % 10.2si hemşire, sağlık görevlisi, % 8.9u daha önce kullandığım için kimseden bilgi almam, % 5.3ü tanıdık, komşu, akraba cevabını vermiştir. Tedaviler doktorlar tarafından bireylere özel olarak düzenlenir. Uygun tedaviler ve uygun ilaçlar bireyler arasında farklılık gösterebilir. Başkasına iyi gelen bir ilaç sizi hasta edebilir. Dolayısıyla yakınlarınıza, çevrenizdekilere ilaç önermeyin, onların önerileri doğrultusunda ilaç kullanmayın.
Tedavinin doktor tarafından kişiye özel olarak düzenlendiğini bilmeliyiz. Size rahatsızlık veren her sağlık sorunu, şikayet, belirti, hastalık ilaç tedavisi gerektirmeyebilir. Yaşam tarzı değişiklikleri ile de bu sorunların bazıları kolaylıkla giderilebilir. Bu ayırımı ve önerileri size özgü isabetle ancak doktorunuz belirleyebilir. Dolayısıyla kendi kendinize bilinçsizce ilaç kullanma tutumundan kaçının. Belki de o sıradaki şikâyetiniz ilaçsız olarak başka çarelere ihtiyaç duyuyor olabilir. Gerekli olabileceği düşüncesiyle hasta olmadan ilaç yazdırır mısınız veya satın alıp evde bulundurur musunuz? Ankete katılan vatandaşlarımızın % 41.4ü evet, % 54.5i hayır cevabını vermiştir.
Gerekli olabileceği düşüncesiyle hasta olmadan ilaç yazdırıp veya satın alıp evde bulunduranların % 41,6sı ağrı kesiciler, % 15,4 ü antibiyotikleri , % 18.2si soğuk algınlığı ilaçlarını yazdırıp veya satın aldığını belirtmiştir. Evde bulunsun anlayışıyla doktorunuza ilaç yazdırmayın, eczaneden reçetesiz olarak ilaç almayın. Gereksiz yere evde bulundurulan ilaçlar ilaç israfına yol açmanın yanı sıra zehirlenme riski dahil bir çok soruna davetiye çıkarabilir. Reçetesiz ağrı kesici ilaç kullanımı ve evde bu ilaçları fazla miktarda tutma alışkanlığından uzak durun. Bazı ağrı kesiciler mide hassasiyeti olan hastalarda mide kanamasına neden olabilir hatta bu ilaçların kalp yada böbrek hastalarında bu hastalıklarının seyrini olumsuz etkileme ihtimali vardır. Dolayısıyla böylesi durumlarda daha ciddi sorunlarla karşılaşılmaması için hekimler özel dikkat gösterir.
O hastaya en uygun olanı seçer ve hastaya özgü dozda kullanmalarını sağlarlar. Hastaların bu gibi durumlarda ilaçları hekim kontrolünde kullanmak dışında başka seçenekleri olmamalıdır açıklamasında bulundu. Türkoğlu, ilaç kullanım talimatına değindi Türkoğlu, yapılan anketle ilgili açıklamasında son olarak ilaç kullanım yöntemlerine değindi. İlaçların, doz ve kullanım şeklinin çok önemli olduğunun altını çizen Türkoğlu: Ankete katılan vatandaşlarımızın % 35.0i ilaç bitene kadar kullanırım ,% 32.5i şikayetim geçene kadar kullanırım, % 27.3ü hekim veya eczacının önerdiği süre kullanırım cevabını vermiştir. İlaçlarınızı doktorunuzun belirttiği tedavi süresi neyse o sürede örneğin 3 gün, 1 hafta, 1 ay gibi zaman dilimlerinde kullanın. Bu süreden önce ilacınızı bilinçsizce bırakmanız ya da daha uzun süre kullanmanız iyileşmenize engel olabilir. İlave sağlık sorunlarına neden olabilir. İlaç kullanımı yarıda kesilmemeli, hekime danışmadan doz değişikliğine gidilmemelidir dedi.
Muş Ovası Gazetesi