İlimizin de içinde bulunduğu 4’üncü Teşvik Bölgesi içinde Malatya, Elazığ, Bingöl, Tunceli, Erzincan, Bayburt, Ağrı, Kars, Iğdır, Ardahan, Van, Muş, Bitlis, Hakkâri, Şanlıurfa, Diyarbakır, Mardin, Batman, Şırnak, Siirt, Kastamonu, Çankırı, Sinop, Trabzon, Ordu, Giresun, Rize, Artvin, Gümüşhane illeri yer alıyor.
4. Bölge yapılanması içinde Trabzon, Malatya, Kastamonu, Ordu ve Giresun gibi iklim ve ulaşım avantajları bulunan illerin yer alması, bölge içinde yer alan diğer illerde yatırım yapılanması beklentilerini de olumsuz etkiliyor. Doğu Anadolu Bölgesi illerinde yeni bölgesel teşvik yapılanması konusundaki yaygın kanaat, teşvikli yatırımların Karadeniz Bölgesine kayacağı, bölgenin ise diğer teşvik uygulamalarında olduğu gibi istihdam ve yatırım açısından geri kalacağı şeklinde. Muş’un da içinde yer aldığı düzey 4 kapsamındaki Muş, Van bölgesinde teşvikten yararlanması planlanan sektörler, 4’üncü bölgede yer alan diğer illerin yaklaşık olarak tamamında da bulunuyor. Bu durum, aynı sektörlerden beklenen yatırım yoğunlaşmasının iklim ve altyapı avantajı olan diğer 4’üncü bölge illerine kayacağı endişelerini güçlendiriyor. Muş’un yer aldığı bölgede, diğer illerin teşvikten yararlanacak sektörleri arasında ciddi farklılıklar var. Haziran ayı başında açıklanan yeni teşvik düzenlemesi boyutunda da Erzurum sessiz kalmayı sürdürdü. Teşvik düzenlemesi hakkında işadamları, sanayiciler bilgilendirilmediği gibi, yeni düzenleme hakkında destekliyoruz ekseni dışında hiçbir değerlendirme de gerçekleştirilmedi. Erzurum dışındaki tüm illerde iktidar milletvekilleri, teşvikle ilgili olarak il kamuoylarına bilgi aktarırken, Erzurum’da hiçbir milletvekilinin böyle bir girişimi görülmedi.
BEKLEYİP GÖRECEĞİZ
Hazine tarafından açıklanan teşvik taslağı Muş dışındaki illerde geniş yankı buldu. Teşvik edilecek bölgesel sektörler hakkında ekonomi çevreleri değerlendirme etkinlikleri yaparak, eksikleri giderme noktasında girişim başlatırken, Muş bekle-gör anlayışına adreslik etti. Taslakta Muş’ta istihdam oluşturmayacak ve karlılık göstermeyecek sektörler olmasına, desteklenecek sektörlerin çok sayıda ilde de yer almasına ve Muş’un öncelikli ve cazip bazı sektörlerin teşvik uygulamasında yer bulamamasına rağmen, Muş’ta yatırımcılardan da, işadamları, sanayicilerden de, yöneticilerden de ses çıkmadı. Başka bir deyişle Muş teşviki tribünde izlemeyi sürdürdü. Hazine Müsteşarlığı tarafından açıklanan Bölgesel Teşviklerden Yararlanacak Sektörler taslağı şöyle:
4.BÖLGE
TRB2(Van, Muş, Bitlis, Hakkâri)
Bölgesel Teşviklerden Yararlanacak Sektörler
Ağaç ve mantar ürünleri imalatı
Ahşap mobilya imalatı
Akıllı çok fonksiyonlu teknik tekstil
Bavul, el çantası vb. ile saraçlık ve koşum takımı imalatı ve ayakkabı imalatı
Deri giyim eşyası imalatı
Eğitim hizmetleri (yetişkinlerin eğitilmesi ve diğer eğitim faaliyetleri hariç)
Gıda ürünleri ve içecek imalatı (öğütülmüş tahıl ürünleri, nişasta, nişastalı ürünler ve hazır hayvan yemleri imalatı hariç)
Hayvancılıkla bütünleşmiş işleme tesisleri yatırımları
Giyim eşyası imalatı
Madencilik yatırımları (AKÇT kapsamı ürünler hariç)
Metal eşya
Metalik olmayan mineral ürünlerin imalatı (cam, çimento, hazır beton ve harç hariç)
Oteller (konaklama tesisleri)
Plastik ve kauçuk ürünleri imalatı (iç ve dış lastik imalatı hariç)
Sağlık işleri; hastane hizmetleri, tıp ve dişçilikle ilgili uygulama faaliyetleri
Soğuk hava deposu hizmetleri
Tahıl ambarlama hizmetleri
Tarım makineleri imalatı
Tehlikeli atık geri kazanım ve bertaraf tesisleri Günaydın Muş Gazetesi