Kültür ve Turizm İl Müdürü Hayrettin Çetin, define arama yönetmeliği ile ilgili açıklama yaptı.
Kültür varlıklarının korunmasının, tescilinin ve yer altından çıkarılmasının yasal düzenlemeye tabi olduğunu ifade eden Çetin, kanuna aykırı davrananların cezalandırılacağını belirtti. Define aramak isteyenlerin ilgili yerin mülki amirine dilekçe sunmalarının gerektiğini ifade eden Çelik, dilekçede maksadın açıkça belirtilmesi gerektiğini vurguladı.
Çetin konuşmasında: Define arayanların bulunduğu yerin mülki amirine verdiği dilekçede, arama maksadı açıkça belirtilir ve define aranacak yerin il, ilçe, bucak, köy, mahalle, sokak ve ev numarası bildirilir. Ayrıca bu yerin ekili, dikili, meskun, gayrimeskun, tapulu ve tapusuz olup olmadığı ve kime ait olduğu açıklanır. Define aranacak sahanın yetkili teknik elemana çizdirilmiş, İl Bayındırlık Müdürlüğünce tasdikli, 1/500 ölçekli tasviye münhanili haritası veya krokisi, ile krokisi çıkarılamayacak ev ve bunun gibi yerler için ise ada, parsel ve çap numarasını belirten vaziyet planı, uzaktan ve yakından olmak üzere çeşitli yönlerden çekilmiş net fotoğrafları, define aranacak yer sahipli ise; gerçek kişilerden noterden tasdikli muvafakatname, tüzel kişilerden de yetkili organlarından alınacak muvafakat yazısı eklenir.
Bu yer verilecek fotoğraflarla harita veya krokiler üzerinde işaretlenir. Mülki amir, define aranacak yerin 2863 sayılı kanun`un 6`ncı maddesinde belirtilen yerler ile tespit ve tescil edilen sit alanları ve mezarlıklar içinde olup olmadığını, define aranmasından sakınca bulunup, bulunmadığını, en yakın müze müdürlüğüne tespit ettirir. Müze Müdürlüğünce, müracaat uygun bulunduğu takdirde define arama ruhsatı verilir. Ruhsatname bir yıl sürelidir.
Define araması aralıksız en çok bir ay devam eder. Hava muhalefeti veya tabii afetlerden dolayı bu süre içinde bitirilemezse bir defaya mahsus olmak üzere mülki amirce en çok bir ay daha uzatılabilir.
Define araması, define aranacak yere en yakın müzeden görevlendirilecek ihtisas elemanı başkanlığında, Maliye ve Gümrük ve İçişleri Bakanlıklarının mahalli birer temsilcisi gözetiminde yapılır dedi. Çetin, yevmiye ödemesinin defineciye ait olduğunu belirtti Define arama işlemine katılacak olan memurun yevmiyesinin, define arayan kişi tarafından karşılanacağını ifade eden Çetin: Define aranacak yeri incelemeye gidecek müze ihtisas elemanı ile aramada bulunacak ihtisas elemanı, Maliye, Gümrük ve İçişleri Bakanlıkları temsilcilerinin yol masrafı ve birinci derece devlet memuru harcırahı üzerinden yevmiyeleri define arayıcısı tarafından ödenir.
Bu yevmiler günlük zorunlu giderleri karşılamadığı takdirde, aradaki fark yevmiyelerin %50`sini geçmemek şartıyla define arayıcısı tarafından ayrıca ödenir. Define aramasından doğacak zarar ziyan ve kazı yapılan yerin eski haline getirilmesi ile ilgili masraflar define arayıcısına aittir. Bu masrafların tahmini tutarı ilgili müze müdürlüğünce tespit edilir.
Define arama yerini incelemeye gidecek müze ihtisas elemanın harcırahı ise arama başlamadan önce arayıcı tarafından bir devlet bankasına müze müdürlüğü adına yatırılır. Müze Müdürü aramadan önce görevlilere avans öder. Hizmetin yerine getirilmesinden sonra görevlileri verecekleri hak ediş belgelerine göre kesin hesap yapılır. Artan para aracıya iade edilir.
Çalışmalar, görevliler ile arayıcının imzasını taşıyan tutanaklarla günü gününe tespit edilir. Bu tutanaklar ve arama sonunda tanzim edilecek nihai tutanak bakanlığa gönderilir. Define aramasının mevzuat hükümlerine göre ilgililerce durdurulması halinde arayıcı hiçbir hak, zarar ve ziyan talebinde bulunamaz açıklamasında bulundu. Definenin bulunması durumunda aramaya son verilecek Definenin bulunması halinde kazı ve arama çalışmalarının durdurulacağını ifade edenKültür ve Turizm İl Müdürü Hayrettin Çetin: Arayıcı bulunan kültür ve tabiat varlıkları üzerinde hiçbir hak iddia edemez.
Define aramasında çıkan buluntular bakanlıkça tayin edilecek en az üç kişilik bir uzman heyetine incelettirilir. Elde edilecek buluntular kültür ve tabiat varlığı ise müzelere, define ise, Maliye ve Gümrük Bakanlığına teslim edilir. Bulunan definenin Maliye ve Gümrük Bakanlığınca geçer akçe olarak değeri tespit edilir.
Define Hazineye ait arazide bulunmuşsa yüzde 50`si arayıcıya, özel veya tüzel kişilere ait arazide bulunmuşsa, yüzde 40`ı arayıcıya, yüzde 10`u ise mülk sahibine verilir açıklamasında bulundu.
Muş Ovası Gazetesi