Doğu Anadolu Kalkınma Ajansı Muş Yatırım Destek Ofisi, Muşta üretimi yapılan ürünlerin hak ettiği ilgiyi görmesi adına farklı illerden davet ettiği tecrübeli ve kendi alanlarında başarılı kooperatif başkanlarının bilgilerini paylaşması notasında anlamlı bir organizasyona imza attı.
Muştaki üreticilerin bilgilendirilmesi amacıyla Doğu Anadolu Kalkınma Ajansı Muş Yatırım Destek Ofisi tarafından organize edilen ve Muş Valiliği konferans salonunda düzenlenen toplantıya, DAKA Muş İl Koordinatörü Oğuz Görür, DAKA Uzmanı Harun Çiçek, Tire Süt Koop. Başkanı Mahmut Eskiyörük, Kars kaşarı üreticisi ve Boğa Tepe Yaşam Derneği Kurucu ve Başkanı İlhan Koçulu, Muşta faaliyet gösteren birlik temsilcileri ve farklı illerden gelen temsilciler katıldı.
Toplantının açılış konuşmasını yapan DAKA Uzmanı Harun Çiçek, Muşa ait yöresel ürünlerin ticarileşmesi ve kooperatifçiliğin önemi ile ilgili açıklamalarda bulundu.
Muştaki tarımsal üretim potansiyelinin yeterince kullanılamadığını ve üretilen mevcut ürünlerinde pazarda hak ettiği ilgiyi ve değeri bulamadığını söyleyen Çiçek, Bu durumun birden fazla sebebi olmakla birlikte kooperatifleşme konusundaki bilgi ve bilinç eksikliği temel sebeplerdendir. Bu çerçevede başarılı kooperatif örnekleri deneyimlerinin ilimiz üreticileri ile paylaşılması sorununu çözmeye önemli bir katkı olacaktır. Bu kapsamda kendi alanlarında başarılı olan bilgi ve deneyimlerinden faydalanabileceğimiz kooperatif başkanlarını davet ettik. Umarım ilimizdeki üreticilere faydalı olur dedi.
DAKA Uzmanı Çiçekin konuşmasının ardından Ege bölgesinin başarılı kooperatiflerinden Tire Süt Kooperatifi Başkanı Mahmut Eskiyörük, tarım hayvancılık sektörü ve Tire Süt Kooperatifi Modeli ile ilgili sunum yaptı.
Tarım sektöründen 2013 yılında, yüzde 27 oranında istihdam sağlandığını söyleyen Eskiyörük, Türkiyenin tarımsal işletme analizi ile ilgili istatistiki bilgiler paylaştı. Tarım sektöründeki yapısal sorunları, örgüt karmaşası, üretim maliyetlerinin yüksekliği, gıda güvenliğinin yeterince sağlanamaması, denetimin yetersizliği, üreticinin pazar güvencesinin olmaması, kayıt dışılık ve haksız rekabet, plansız üretim ve fiyat istikrarsızlığı olarak değerlendiren Eskiyörük, üreticinin 1 litre süt ile en az 1.3 kg yem alabilmesi gerektiğini vurgulayarak yıllara göre soğuk süt ve yem taban fiyatları ile ilgili bilgiler verdi.
Gelişmiş ülkelerdeki tarım ve hayvancılıktaki kooperatifleşme oranını Türkiye ile karşılaştıran Eskiyörük, ülkede zorunlu kılınmasına rağmen kooperatifleşmenin gelişmediğini vurguladı. Kooperatifleşmeyle elde edilecek kazanımları açıklayan Eskiyörük, Ülkede kooperatifleşmenin gelişmesi durumunda, üretim maliyetleri düşecek. Üreticinin pazarlama sorunu giderilecek. Gıda güvenliği sağlanacak. Kayıt dışılık önlenecek. Üretimde planlama yapılarak fiyat istikrarı sağlanacak ve köyden kente göç önlenerek toplumsal barış sağlanacak. Türkiye, süt üretiminde AB ülkeleri arasında
3üncü olmasına rağmen kayıt dışılık nedeniyle 7inci sırada yer almaktadır şeklinde konuştu.
Tarım politikası ile ilgili değerlendirmede bulunan Eskiyörük, Üreticiye destek olmak adına örgüt karmaşası giderilerek, tarımsal örgütler tek genel başkanlık çatısı altında birleştirilmeli. Köy kooperatifleri ilçe bazlı birleştirilerek merkezi kooperatifleşme sağlanmalı. Ürün toplama ve pazarlama, kooperatifler tarafından yürütülmeli. Ürünü kontrollü toplayan, bünyesinde teknik personel çalıştıran ve laboratuvarı bulunan kooperatiflere teknik destek primi verilmeli. Bakanlığın kooperatifleri, kooperatiflerin de üreticiyi destekleyeceği ve denetleyeceği sistem oluşturulmalı. Kooperatifleşmeyi teşvik edici tarım politikaları uygulanmalı ifadelerini kullandı.
Tire Süt Kooperatifinin çalışmalarına değinen Eskiyörük, düşük maliyetli ve kaliteli üretim yaptırarak, üreticinin kazancını arttırmayı amaçladıklarını söyledi. Kooperatifin 2054 ortağının bulunduğunu söyleyen Eskiyörük, görevi devir aldığı 2001 yılından şimdiye kadar yaptıkları çalışmalarla ve bu çalışmalar sonucu elde ettikleri sonuçlarla ilgili bilgiler aktardı.
Kars Kaşarı üreticisi ve Boğa Tepe Yaşam Derneği Başkanı İlhan Koçulu da yaptığı sunumda kooperatifleşmenin önemine değinerek, kaşar üretimi ve pazarlanması ile ilgili işletmesinin tecrübelerini katılımcılarla paylaştı.
DAKA Muş Yatırım Destek Ofisi tarafından organize edilen toplantı, katılımcıların soru cevap bölümüyle sona erdi.
Muş Manşet Gazetesi